Patronen op hout zetten

Introductie

Heb je een patroon gevonden of zelf ontworpen? Dan is de volgende stap: hoe zet je het op het hout? Daar zijn verschillende manieren voor. Elke manier heeft voor- en nadelen. Grofweg zijn er twee opties:

  • het patroon rechtstreeks op het hout tekenen
  • het patroon op het hout plakken

Hieronder lees je een paar veelgebruikte technieken uit beide groepen.

Welke techniek je ook kiest: schuur het hout eerst. Schuur altijd met de nerf mee. Schuur je dwars op de nerf, dan kunnen er krassen ontstaan. Die zijn lastig te verwijderen en kunnen zichtbaar blijven.

Patroon rechtstreeks op het hout tekenen

Als je het patroon direct op het hout tekent, kun je vaak nauwkeuriger snijden of kerven. Je ziet beter waar de lijn tussen twee sneden loopt. Daardoor kun je de lijnen strakker volgen. Het nadeel is dat je het patroon niet opnieuw kunt gebruiken. Wil je hetzelfde patroon nog een keer maken, dan moet je het opnieuw tekenen. Dat kost tijd.

Drie veelgebruikte manieren om een patroon direct op het hout te tekenen zijn:

  • Zelf tekenen. Hiervoor heb je een potlood, een (T-)liniaal en een passer nodig. Dit geeft vaak het netste resultaat, maar kost wel tijd. 
  • Overtrekken. Let op: gebruik grafietpapier en geen carbonpapier op basis van was. Overtrekken gaat sneller, maar de lijnen worden vaak minder strak. Dat komt doordat je hand kan trillen en je pen over de houtnerf kan hobbelen. Daardoor wordt ook het snijwerk minder strak.
  • Kopiëren met hitte. Print het patroon eerst met een laserprinter op gewoon papier. Leg het papier met de bedrukte kant op het hout. Let op: het patroon komt als spiegelbeeld op het hout te staan. Verwarm daarna het papier met bijvoorbeeld een strijkbout, zodat het patroon op het hout wordt overgebracht. Een strijkbout werkt, maar is niet erg precies. Gebruik daarom liever een klein, verwarmd puntje. Daarmee kun je het patroon netter en nauwkeuriger overzetten. Een handige optie is een 'pattern transfer tip' op een brandschilder set (zie afbeelding hiernaast). Deze methode is snel, zet het patroon direct op het hout en maakt het mogelijk om hetzelfde patroon vaker te gebruiken.

Patroon op het hout plakken

Met deze methode kun je een patroon zo vaak gebruiken als je wilt. Je brengt het ook snel op het hout aan. Je hebt het patroon wel nodig op je computer om het te printen, of al op papier om het te kopiëren.

Het nadeel is dat je tijdens het snijden door het papier heen snijdt. Als sneden dicht bij elkaar liggen, kan het lastiger zijn om te zien waar je precies moet snijden. Ook kan een patroon tijdens het snijden loskomen. Hoe groot die kans is, hangt af van de manier waarop je het hebt geplakt.

Je kunt het patroon op twee manieren opplakken:

  • Met behangplaksel. Dit is een simpele, goedkope en veelgebruikte methode voor onbehandeld hout. Het plaksel kan wel snel loslaten. Op gelakt of geverfd hout werkt het niet, omdat behangplaksel goed moet kunnen intrekken in de ondergrond.
  • Met etiketpapier. Dit is ook makkelijk, maar vaak wat duurder. Kies bij voorkeur verwijderbaar etiketpapier, omdat je dit na afloop makkelijker kunt weghalen. Het kan wel eerder loslaten tijdens het snijden. Niet-verwijderbaar etiketpapier blijft beter zitten, maar laat meer papier- en lijmresten achter. Etiketpapier is vaak ook dikker, waardoor je er moeilijker doorheen snijdt.

==========================================================================

TIP 1. Verwijder resten van het etiket met een oud bankpasje.
Lijmresten kun je eenvoudig verwijderen met lampolie. 

==========================================================================

==========================================================================

TIP 2. Het patroon netjes op de juiste plek plakken kan lastig zijn.
Haal daarom eerst een klein deel van de beschermlaag los en vouw dit om.
Leg het etiket met de rest van de beschermlaag nog erop op de juiste plek.
Druk daarna het losse, plakkende deel vast.
Trek vervolgens de rest van de beschermlaag weg en plak de rest van het etiket op het werkstuk.

==========================================================================

Samenvatting van de voor- en nadelen

Techniek Voordelen Nadelen
Zelf tekenen Geeft het beste snij-resultaat en is leuk om te doen. Is wel heel tijdrovend en het patroon kan niet hergebruik worden.
Overtrekken Geeft het beste snij-resultaat en gaat aanzienlijk sneller dan zelf tekenen. Patronen kunnen hergebruikt worden. Het patroon is moeilijk strak over te brengen, met als gevolg een iets minder snij-resultaat. Het is ook minder inspirerend om te doen.
Kopieren (met hitte) Geeft het beste snij-resultaat en gaat nog sneller. Patronen kunnen hergebruikt worden. Het patroon moet afgedrukt worden met een laserprinter. Aangezien een strijkbout niet echt werkt is de aanschaf van een brandschilder set met 'pattern transfer tip' nodig.
Plakken met behangplaksel Het patroon aanbrengen gaat snel. Patronen kunnen hergebruikt worden. Het snij-resultaat kan iets minder worden omdat door het papier heen gesneden moet worden. Het patroon laat snel los op voorbewerkt hout.
Plakken met etiketpapier Het patroon aanbrengen gaat nog sneller en hecht goed. Patronen kunnen hergebruikt worden. Het snij-resultaat kan iets minder worden omdat door het papier heen gesneden moet worden. Gebruik je geen verwijderbare etiket, dan kost het verwijderen van etiket- en lijm-resten wat meer moeite.

Maak jouw eigen website met JouwWeb